Chương 17: Nào Ai Phán Định Đúng Sai
Nghe ông trưởng ấp kể Phú chuyển về đây được ít hôm là đã lên xã xin công văn để quyên góp tiền xây trường, với trình độ học vấn của cậu ta hiện tại, nếu xây xong cũng sẽ giữ chức hiệu trưởng. Bình tuy không thích cậu ta lắm, nhưng xây trường là chuyện tốt, trường lớp khang trang thì điều kiện học tập của mấy đứa nhỏ tự khắc sẽ được cải thiện, nên sâu trong lòng cậu vẫn cảm thấy kính phục Phú.
Hai ba bữa sau, Phú và vợ ghé qua nhà chơi, cậu ta nói chuyện với ông Sáu nhiệt tình lắm, gương mặt lúc nào cũng niềm nở rất dễ gây cảm tình với người khác. Giờ cậu ta quay lại, người ta cũng ngại hỏi vì sao trước đây cậu ta bỏ đi, có nghĩ gì cũng chỉ để trong bụng. Người thì tin chắc nhà cậu ta có việc gấp thật, kẻ thì vẫn cho rằng cậu ta chán cái cảnh buồn tao tác ở xứ này đó thôi. Song họ chẳng thể hiểu nổi cớ làm sao mà bây giờ cậu lại dắt vợ về đây mần ăn.
Còn cô Hiền - vợ của cậu ta thì đúng là vừa đẹp người lại đẹp nết, khác xa đám con gái quen việc làm ruộng vất vả trong này. Nước da cô gái trắng nõn nà, đôi bàn tay búp măng hồng hào nom đẹp đẽ biết bao. Từng cử chỉ, phong thái đều cực kỳ tao nhã, nét cười duyên dáng khiến ai nhìn vào cũng thấy mến và nghĩ ngay rằng đây là một người hiền lành, y như cái tên của cô. Quả thực vậy, dù người ta hay bảo người giàu thường khinh nhờn kẻ nghèo, song từ lúc dọn vô đến giờ, cô luôn xởi lởi với bà con chòm xóm chung quanh, chẳng bao giờ tỏ vẻ kiêu kì, một câu dạ hai câu thưa, ai mà không thương cho được.
Mà thật ra Hiền cũng ít khi ở nhà dưới này, cô cứ lên trấn miết, chắc là làm việc ở trển. Phú cũng đi đi về về như vợ, nhưng do phải lo việc xây trường, thành thử có đi thì chiều cậu ta cũng sẽ về. Bà con trong ấp thấy lâu lâu hai vợ chồng mới gặp nhau nên lấy làm lạ và ghẹo Phú chứ có giận hờn gì không mà sao ở kỳ vậy, rồi bộ không nhớ vợ hả. Phú nghe thế bèn nở nụ cười, bảo mình với vợ thương nhau lắm, mà tại ai cũng ham công tiếc việc nên vậy, còn đâu giận hờn cãi vã thì không hề có.
Cậu ta nói sao thì họ biết vậy chứ cũng chẳng hỏi cặn kẽ, sợ cậu ta biểu mình tọc mạch chuyện nhà. Rồi bẵng đi một thời, tự dưng không thấy Hiền lên trấn nữa mà ở đây coi sóc nhà cửa, cứ chiều chiều là sẽ ra tán chuyện với mấy cô mấy thím ngồi lặt rau dưới mé sông. Mấy bận An đi làm về ngang, bắt gặp ánh mắt cô nhìn mình có vẻ là lạ, song cũng không nghĩ nhiều. Thấy cô nhìn, thì anh lịch sự gật đầu chào lại. Phải đến nửa tháng sau, An mới biết ánh mắt ấy của cô mang ý nghĩa chi.
Bữa đó không phải đi đào đất nên An lên nhà văn hoá phụ Bình mấy việc lặt vặt, xong xuôi thì hai người cùng về, đang bàn xem chiều nay sẽ nấu món gì thì chợt nghe có tiếng cự cãi từ đâu truyền tới. Cả hai đứng khựng lại, thấy Miếu Ông Tà trước mặt vắng tanh, qua khỏi Miếu thì là nhà của Phú, tuồng như tiếng nói đang vọng ra từ đó.
Giọng người phụ nữ không ngừng chất vấn điều gì đó mà họ chẳng rõ, có vẻ là cô Hiền. Bình thường cô ấy nói năng rất nhẹ nhàng, lúc giận lên cùng lắm cũng chỉ to tiếng hơn một chút chứ chẳng hề xủng xoảng như đa số người ta cãi nhau. Mà nghe loáng thoáng trong lời cô còn có một chút nghẹn ngào, vẻ như đang kìm nén cảm xúc sắp sửa dâng trào.
Khúc này nhà cửa thưa thớt nên không ai hay để qua coi có chuyện gì. An với Bình lưỡng lự hồi lâu, không biết có nên vào can một tiếng không. Nhưng nghĩ vợ chồng người ta cãi vã, còn chưa biết là chuyện chi, tự dưng họ xen vào thì không hay lắm, thế là hai người cứ đứng lừng khừng mãi.
“Thiệt tình anh đâu có thương tôi, phải hông?” Đương lúc anh định kéo Bình đi tắt qua đường ruộng để về thì nghe Hiền hỏi một câu như vậy, cô nói mà giọng đầy chua xót, “Vậy mà hồi đó ba má biểu anh chỉ ham giàu, tôi đâu có tin. Tại con Hiền này ngu ngục nên mới trót dại thương anh hết lòng hết dạ, còn anh thương ai á… Thương anh An phải hông, anh Phú?”
An đứng sững lại, nhìn về phía nhà Phú với vẻ khó tin. Không nghe tiếng Phú nói gì, không phủ nhận cũng chẳng thừa nhận. Rồi giọng cười chua chát của Hiền vang lên, thốt ra từng câu chữ nghe sao mà đắng cay trong lòng, “Trời ơi! Sao mà anh khốn nạn quá! Anh làm khổ tôi, làm khổ ba má tôi… Trời ơi! Con ơi!” Sau rốt, cô gái khóc nấc lên. Dù không tận mắt nhìn thấy, nhưng chỉ bấy nhiêu cũng đủ để hiểu rằng cô đang đau đớn tột cùng.
Nghe nãy giờ, Bình cũng ngạc nhiên chẳng kém. Thấy anh đứng ngây ra như phỗng, cậu bèn nắm tay anh, dịu giọng nói, “Về thôi, anh An.”
An chẳng ừ hử gì, song vẫn để cậu dắt tay mình đi. Suốt quãng đường dài, không ai nói với ai câu nào, Bình vẫn nắm chặt tay anh không buông, như muốn thông qua đó vỗ về đáy lòng trăm mối ngổn ngang của anh lúc này đây.
Vậy là vợ Phú đã biết chuyện, đúng như dự đoán cô gái gần như suy sụp hoàn toàn. Cũng phải thôi, mấy ai giữ nổi bình tĩnh khi biết người đầu gối tay ấp với mình từng thương một người đàn ông. Ít nhiều sẽ thấy hoài nghi liệu người chồng mà mình thương hết lòng có thật sự thương mình không? Huống hồ giờ họ còn sống chung một ấp. Lúc trước Hiền cứ tưởng Phú muốn chuyển vô xứ này vì thích nơi đây, nhưng hoá ra cậu ta thương một người ở chốn này!
An về nhà mà lòng day dứt chẳng yên, một phần một cũng tại anh mới gây ra bi kịch cho cuộc đời Hiền. Biết là thương một người không sai, nhưng nếu cái tình ấy làm ai đó tan nát cõi lòng thì chính mình cũng sẽ hoài khắc khoải tâm tư. Tối đó, anh nằm trằn trọc mãi không ngủ được, thao thức tới gần sáng thì lật đật chui ra, định sẽ qua gặp Phú nói chuyện. Bình đòi theo, nhưng anh không chịu, biểu cậu cứ đi dạy, rồi có gì anh sẽ cho hay. Bình có vẻ không bằng lòng, song cũng chẳng dám cãi.
Lúc An qua tới thì thấy cửa nhà Phú mở toang hoác, đèn đóm không thắp, trong nhà tối thui tối mù. Anh đứng ngoài hàng ba réo vọng vô, kêu hai ba lần mới nghe giọng Phú “Ơi” một tiếng. Rồi cậu ta từ trong buồng chậm rì rì bước ra, mặt mũi phờ phạc sau một đêm thức trắng, cậu ta cất giọng uể oải, “Có chi hông, anh?”
Anh liếc vô nhà, bên trong vẫn yên ắng như cũ, chừng như chỉ có mình cậu ta, bèn hỏi, “Thím Hai đâu? Còn ngủ hở chú?”
Phú tưởng anh chưa hay nên gượng cười nói dối, “Vợ em ở trên trấn mấy bữa rày, chưa có về đây nữa, anh à.”
An cau mày, nói thẳng, “Hồi hôm qua vợ chồng chú cãi nhau… Tôi có nghe hết rồi.”
Phú nghe vậy thì sững sờ nhìn anh đăm đăm, chốc lát sau cậu ta ôm mặt ngồi thụp xuống, miệng cười méo xệch, “Vậy hen…”
Rồi cậu ta kể anh nghe, rằng chiều qua Hiền đã bắt xe về nhà ba má trên trấn. Cậu ta có cản mà cô đang xúc động quá nên chẳng thèm nghe. Bình chỉ có thể theo ra đến đầu vàm, nhìn cô lên xe an toàn mới yên tâm. Cậu ta cũng có gọi về cho ba má vợ hay, nói vài bữa nữa mình sẽ lên thưa chuyện rõ ràng.
An ngồi kế bên, nghe xong liền thở dài thườn thượt. Nhớ đến lời Hiền nói hôm qua, anh chần chừ một chốc rồi hỏi, “Mà sao cô Hiền biết vậy, chú Phú?”
Phú ngó ra sân, trời đã sáng hẳng, nắng sớm hắt tới, chiếu lên gương mặt mệt mỏi của cậu ta, “Em kể cho cổ nghe.”
Anh ngạc nhiên quá đỗi, không ngờ chính Phú là người nói cho vợ biết, “Trời đất!” An thảng thốt kêu lên, không hiểu sao cậu ta lại làm vậy, “Sao khi không chú lại nói chuyện này ra?”
Phú cười khổ, chân thành bộc bạch, “Lâu nay em không nói vì sợ cổ buồn. Nhưng mới đây, hay tin mình sắp có con đầu lòng, em mới nghĩ đã là vợ chồng, chung sống với nhau đến già thì không nên giấu giếm điều chi nữa. Vả lại, tình mình cũng đã hết rồi phải hông, anh?”
“Ừ…” An đáp, cảm thấy cậu ta làm vậy cũng không sai. Nếu đã xác định ăn đời ở kiếp với nhau thì trước nhất là phải thành thật, có như vậy mới bền chặt và được hạnh phúc ấm êm.
Anh im lặng một lúc lâu, rồi bỗng hỏi một câu mà anh cho rằng nếu Phú trả lời được thì chuyện này vẫn có thể cứu vãn, “Thế chú Phú có thương thím Hai thiệt lòng hông?”
Cậu ta quay qua nhìn anh, đáp ngay tắp lự, “Thương chứ anh. Đã nên vợ nên chồng thì hổng thương sao được.” Dừng một thoáng, cậu ta tiếp, “Mà lúc trước em cũng thương anh An thiệt lòng. Nhưng đâu phải suốt đời chỉ thương có một người. Già trẻ gái trai, làm sao biết mai sau mình sẽ thương một ai. Thương vì thấy thương thế thôi. Đàn ông hay đàn bà suy cho cùng vẫn là một người để mình biết nhớ biết thương. Con tim nằm trong lồng ngực chứ nào phải của mình đâu anh, phải đến khi thương rồi mới hay là thương!”
Nghe cậu ta nói câu này, An thấy nhẹ lòng hơn nhiều lắm. Giờ đây, hai người ngồi bên tâm sự như những người bạn thân thiết, đã không còn bứt rứt hay luyến tiếc như xưa kia. Hỏi ra mới biết, hồi trước Phú vội vã rời đi là vì má đột ngột ngã bệnh và nằm liệt giường đến tận bây giờ chứ chẳng phải cậu ta chạy trốn chi cả. Còn về phần Hiền thì cậu ta gặp cô trong một lần gác thi ở tỉnh, qua vài lần chuyện trò mới bắt đầu cảm mến rồi không lâu sau đó liền quyết định tiến tới hôn nhân.
An mỉm cười, mừng vì Phú không bạc bẽo như mình đã tưởng, cũng động viên cậu ta mau chóng về trấn để tìm gặp Hiền và xin được cô tha thứ.
Buông xuống gánh nặng đã dày vò mình bấy lâu, tâm hồn tự khắc sẽ thư thái. An lững thững bước đi, thầm mong mọi chuyện suôn sẻ và Hiền sẽ đồng ý quay về. Vốn tưởng sáng nay Bình đã lên lớp rồi, nào ngờ lúc bấy giờ cậu vẫn đang ngồi trong nhà hí hoáy viết gì đó, tập trung đến mức không hay anh về.
Anh đứng ngoài cửa sổ ngó vô, ngẫm nghĩ rồi cất tiếng gọi cậu, “Chú Bình rảnh hông? Ra tôi nói nghe nè.”
Bình giật mình, quay ra thấy anh thì lập tức cười rạng rỡ, đi tới hỏi, “Có chuyện chi hở, anh?”
Nhìn cậu cười, anh cũng bất giác cười theo, “Tôi nói chuyện với chú Phú xong rồi.”
“Vậy hả.” Cậu hỏi, “Rồi ảnh tính sao?”
“Lát nữa chú ấy bắt xe về trấn gặp thím Hai để nói cho rõ ràng. Mong là thím ấy sẽ rộng lòng bỏ qua.” An bắc ghế ngồi xuống. Bình thì ngồi trên vạt, nghe thế liền gật gù, “Ừm, làm vậy mới phải chớ. Mà anh tính nói gì với em đó?”
Anh ngập ngừng, “Thì… Chuyện của hai đứa mình, chú Bình đã nghĩ kỹ chưa? Lỡ mai này chú lấy vợ, tôi sợ…”
“Ai lấy vợ!” Anh chưa kịp nói hết câu thì cậu đã cắt ngang, nhíu mày tỏ vẻ không hài lòng, “Vậy là hồi nào giờ anh An tưởng em giỡn chơi hả?”
An mím môi, không biết phải đáp ra làm sao. Bình nắm tay anh, nhìn thẳng mắt anh mà nói, thái độ hết sức chân thành, “Em nghĩ rồi chứ, kỹ dữ lắm. Em thương anh An thiệt tình. Còn lấy vợ thì dứt khoát là không. Rủi mình hổng cưới nhau được, em cũng sẽ thương anh hoài vậy đó, khi nào hổng thương được nữa thì thôi.”
Anh cười khẽ, “Vậy chừng nào thì hổng thương được nữa?”
“Thì tới chừng mình già rồi chết. Lúc ấy không phải hết thương, mà là để dành cái thương đó đặng kiếp sau còn thương tiếp!”
“Trời đất! Chú Bình lo xa quá…” An cười rộ, vui lắm nhưng vẫn chưa thể yên lòng. Vì trước mắt còn rất nhiều thứ phải lo, không phải cứ thương là sẽ được hạnh phúc.
Rồi chuyện mà anh lo lắng cũng đã xảy đến. Nhiều ngày sau đó, vẫn không nghe tin tức gì của Phú, trong xóm người ta bắt đầu đồn đãi về nguyên do Hiền bỏ đi. Không biết nghe được từ ai mà họ bàn ra tán vào rất nhiều, ngặt ở chỗ là họ nói trúng hết, rằng Hiền biết Phú thương đàn ông nên mới giận đùng đùng bỏ đi. Nghe đâu cái người mà Phú thương còn là dân ở xứ này, chẳng nghe nói tên, song người nào tinh ý một chút thì đều lờ mờ đoán ra, thế là càng bàn tán xôn xao. Chẳng mấy chốc, những lời xì xầm cũng thấu tới tai ông Sáu, nhưng ổng vẫn rất điềm nhiên. Hôm đó cô Bảy qua nhà hỏi thăm, mấy nay nghe người ta nói cháu mình như vậy, bà rầu lo dữ lắm. Tưởng ông Sáu cũng giống mình, ai dè bà nói một thôi một hồi, ông lại chỉ khoát tay bảo ba cái chuyện tào lao, la dân xóm này ăn no rửng mỡ rồi đặt điều tầm bậy tầm bạ. Cô Bảy nghe xong chỉ biết kêu trời, định nói tiếp thì ông đã xua tay đuổi bà về.
Hừng đông hôm sau, An vừa dỡ cơm ra ruộng là ông Sáu tất tả thay quần dài và xỏ cái áo dài tay vô rồi đi qua nhà kiếm ông trưởng ấp, biểu ổng dẫn mình lên thị trấn. Ông trưởng ấp ngạc nhiên, hỏi lên đó làm gì thì ông không nói, chỉ giục ổng mau mau dẫn mình đi. Đúng lúc bữa nay ổng cũng có việc phải lên trấn, vậy là vô trong thay bộ đồ rồi hai người ra vàm đón xe đi luôn.
Ngồi trên xe, ông trưởng ấp lại hỏi ông Sáu lên đó gặp ai mà gấp dữ vậy. Ông Sáu nghiêm mặt, không trả lời mà hỏi một câu khác, “Trên này mày có quen ai biết nhiều chữ hông? Dẫn cho tao qua gặp coi.”
Ông trưởng ấp cau mày, chẳng hiểu mô tê gì, “Rồi sao tự dưng đòi gặp người nhiều chữ? Bộ dưới nhà có chuyện gì hở, anh Sáu? Đâu kể tôi nghe coi.”
Ông Sáu cau có, “Vậy chứ mày có quen không?”
Quen biết hồi nào tới giờ, ông trưởng ấp rõ mười mươi cái tính khó đăm đăm của ông Sáu. Ông đã không muốn nói thì cạy miệng cũng không ra nửa chữ. Dù không rõ là chuyện chi, nhưng ông đã mở lời nhờ, dĩ nhiên ổng sẽ giúp hết sức mình. Ổng có quen một người làm cán bộ lâu năm ở thị trấn, hiện đang giữ chức bí thư, tính tình hiền hậu và rất giỏi giang, thường thường ổng cũng hay ghé qua để hỏi một vài điều mình chưa thông suốt.
Tới nơi, họ ngồi chờ khoảng hơn mười phút đồng hồ mới gặp được ông bí thư. Thấy họ, ông liền bước tới bắt tay chào hỏi, mời cả hai vào phòng ngồi uống trà nhưng ông Sáu lại nói mình sẽ hỏi riêng vài chuyện rồi đi nhanh thôi, mong ông trưởng ấp thông cảm ngồi đợi một chút. Ông trưởng ấp nghe thế càng thấy lạ lùng, không hiểu chuyện quan trọng cỡ nào mà ông nhất quyết không muốn ổng biết.
Vô trong, vừa ngồi xuống là ông Sáu đã nói ngay, “Tôi tới hơi đường đột, mong ông bí thư thứ lỗi!”
Ông bí thư rót trà cho ông, nụ cười hiện ra trên gương mặt hồn hậu, “Có gì đâu, anh Sáu. Không biết bữa nay anh lên đây là có chuyện chi?”
Ông Sáu bưng cốc trà lên uống một hớp cho bớt căng thẳng, ngần ngừ một hồi mới dè dặt cất tiếng, “Không giấu gì ông bí thư, bữa nay tôi lên đây là muốn hỏi một chuyện này.” Thấy ông bí thư gật đầu, ông Sáu vẫn lượng sượng ít lâu mới nói tiếp, “Ông bí thư nhiều chữ, học cao, hiểu rộng nên chắc sẽ trả lời cho tôi được rõ. Bộ mình hai người đàn ông cũng thương nhau được hả ông? Hay nó là trái với luân thường đạo lý?”
Ông bí thư nghe đến đây thì lộ vẻ kinh ngạc, nhưng rất nhanh đã khôi phục như thường. Ngó mặt ông Sáu đượm vẻ lo âu, ông bèn hỏi ngược, “Đúng là tôi có biết. Nhưng trước khi trả lời, tôi muốn hỏi anh Sáu một câu.” Ông Sáu ngước lên, gật đầu ý bảo ông cứ hỏi. Ông bí thư mỉm cười, “Vậy chứ trong lòng anh Sáu có nghĩ chuyện này trái với luân thường đạo lý không?”
Bị hỏi bất ngờ, ông Sáu ngây ra như phỗng, không biết phải đáp lời thế nào. Làm sao ông biết điều đó có trái với luân thường đạo lý hay không. Xưa nay, điều gì quái đản không tuân theo tục lệ thông thường thì người ta mặc nhiên cho đó là sai trái. Tỷ như một đứa con gái ở xóm trên tuyên bố rằng mình sẽ không lấy chồng hay sinh con, người ta sẽ quở ngay là con nhỏ không biết thương tía má, rồi sau này chỉ có khổ cả đời. Nhưng từ bao giờ mà việc lấy chồng đẻ con lại là thước đo cho lòng hiếu thảo? Vậy những người con lấy chồng xong lại hắt hủi tía má, không màng máu mủ tình thân thì sao? Và cả những đứa con không lấy chồng vì muốn ở bên săn sóc ba má già bệnh, liệu đó có phải là hiếu thảo hay không?
Thật khó để phán định phải trái đúng sai trong xã hội này. Với mình là thương, nhưng với người ta là ghét. Mình thấy bình thường, song trong mắt họ đó lại là bất thường.
Ông Sáu ngồi ngẫm lâu thật lâu và phát hiện ra rằng, từ sâu trong lòng, ông chưa từng nghĩ việc con trai mình thương đàn ông là một điều kỳ quặc. Có chăng ông chỉ sợ anh sẽ phải nghe những lời đàm tiếu không hay rồi buồn rầu. Và cuộc gặp gỡ với ông bí thư ngày hôm nay giúp ông hiểu ra một điều, rằng sự khác biệt không do bản thân ta mà nó nằm ở sự nhìn nhận của người khác, còn những điều ấy thì không bao giờ thuộc về ta!