Chương 2. Nàng Sen

Giờ Ngọ bốn khắc (1) Nguyệt dẫn thầy thuốc tới căn chòi gần ao sen, người ấy là thầy thuốc chuyên cái chuyện chữa bệnh cho Nguyệt và cũng là một người theo cách mạng, cái thân phận thầy thuốc kia cũng hay lại còn để che mắt người đời. Nàng biết chuyện chàng ta là người cách mạng vào lần bạo bệnh phải chạy chữa trên Hà Thành năm trước, ấy cũng chỉ là cái vô tình, cũng may rằng lý tưởng của nàng khác ông Nghê.

 

Người trai đi sau Nguyệt vận áo quần đàn bà, đầu đội cái nón lá rộng vành che hết mặt tiền, thử hỏi có mấy cô gái lại lực lưỡng được như đằng ấy. Bước chân người trai nhanh nhẹn theo bước chân người đằng trước, vừa đi vừa hỏi han sự tình người trong chòi:

 

“Cô có chắc cô ấy là người cùng phe chúng ta không, ngộ nhỡ mà chẳng phải thì hai đứa đi tong.” 

 

Cái nắng chói chang ngày hạ làm làn da nàng nóng rát ửng đỏ, Nguyệt vừa đi lại vừa ngoái lại nhìn người trai rồi đáp: 

 

“Tôi chắc, cô ấy bị thương ở vai, hình như bị đạn bắn trúng. Lúc sáng mẹ tôi nói có người cách mạng đột kích quan Tây nhưng thất bại, bị quan bắn bị thương nhưng vẫn chưa tìm được. Trùng hợp tối qua tôi lại bắt gặp cô ấy.” 

 

“Sột soạt” cánh cửa chòi hé mở trong vội vàng, người con gái kia vẫn còn ở đây nhưng tình trạng có vẻ chuyển xấu. Em nằm co ro một góc chòi, cả người nóng hầm hập và chảy rất nhiều mồ hôi. Tình trạng của em làm Nguyệt sợ hãi, nàng vội vàng kéo thầy thuốc sang mà rằng:

 

“Cô ấy sốt cao quá, lúc sáng tôi có vo cỏ nhọ nhồi đắp lên vết thương cho cầm máu sau đó có băng lại rồi, anh lại đây xem cô ấy thế nào đi tôi lo quá.” 

 

Người trai đặt tay lên trán em còn phải giật mình, nhưng may mắn là người còn nóng chứ không lạnh, còn cứu được. 

 

“May là cô đã đắp nhọ nhồi cho cô ấy để cầm máu, không thì e là giờ cũng đi đời nhà ma rồi.” 

 

Chàng ta cứ toàn nói mấy lời chẳng hay làm Nguyệt vừa sợ lại vừa giận. “Bốp”, nàng tát vào bả vai chàng ta một cái nhắc nhở:

 

“Anh lo cứu người đi, tôi nghe lén thầy mẹ nói chuyện thì bọn tay sai của mấy gã giặc Tây sắp chạy xuống làng Tía rồi, vẫn còn nấn ná ở làng Nam Kiều.” 

 

Người nọ bế thốc cô gái lên, nheo mày cho ra cái biểu cảm căm ghét, chàng đáp lời: “Khỉ thật, bọn nó cứ như sói đói rình mồi ấy. Bây giờ anh đưa cô này về nhà cho tiện chữa trị, đằng này có xảy ra việc gì bất trắc thì cô cho đứa trẻ báo tin cho anh biết.” 

 

“Tôi xin vâng.” 

 

Nhà của cái vị thầy thuốc này nằm ở làng Nam Kiều, Nguyệt đoán không lầm tầm giờ bọn chúng nó đã sang tới làng Tía rồi, nếu đi đường chính sẽ đụng mặt bọn lính sai mất. Đi tới đoạn ngã ba, nàng ngăn người nọ lại mà rằng: 

 

“Anh vòng đường nhỏ đi lối đường sông, xa một tí nhưng tránh được lũ tay sai. Tôi ở đây đánh hướng cho bọn nó không ra đường này.” 

 

Chàng thầy thuốc gật đầu đã hiểu, mồ hôi rịn trên vầng trán cao. Chàng dặn dò Nguyệt: “Cô cẩn thận nhé.”

 

Độ một khắc sau đám lính cai đi dần qua cái lối đường chính, trông vậy Nguyệt cầm thang thuốc chuẩn bị từ trước trên tay, bộ đi từ cái ngách nào đấy trong làng ra giả vờ. Quả như nàng đoán, bọn chúng không biết cái ngách đường sông kia. 

 

“Chị kia, đứng lại!” 

 

Một tên trong chúng nó thấy Nguyệt lập tức gọi với lại, mắt mũi hếch lên trời mà nói bằng cái giọng đành hanh: 

 

“Đứng im, cởi nón xuống rồi ngẩng mặt lên!” 

 

Hắn to tiếng làm Nguyệt giật mình sợ hãi, tim nàng đập lên mạnh mẽ như trống dồn, từ từ cởi nón lá xuống rồi rằng: 

 

“Em chào các ngài ạ, các ngài binh đang tìm ai hay chăng mà lại khổ nhọc đường xá xa xôi, mà lại còn nóng nực thế này ạ?” 

 

Tên lính thấy sắc lại chẳng giữ được mặt cứng, giọng mềm đi phải biết: “Bọn ta đi bắt đám người đột kích quan Tây hôm qua.” Nhưng lúc ấy gã lại trông thấy thang thuốc trên tay Nguyệt, cơn nghi hoặc trực trào dâng lên, mặt mũi trợn ngược lên lại bắt đầu trở thói đành hanh ra. Gã quát:

 

“Kia là cái gì!?”

 

Nguyệt giơ thang thuốc lên mà rằng: “Thưa ngài, đây là thang thuốc của nữ, dùng để... dùng để.” 

 

Nói điểm nàng diễn vẻ khó nói lập tức bị tên lính quát ngay, gã giật lấy thang thuốc lại quát: “Để làm gì, nói mau!” 

 

Cái nắng buổi trưa đủ sức nung nóng người đứng dưới con đường đất. Nguyệt đội nón lên, đáp lời bằng điệu ngại ngùng: “Thưa, là thuốc điều hòa chuyện kinh nguyệt của đàn bà ạ...”

 

“Xúi quẩy!”

 

Tên lính kia cũng biết ngại bèn ném trả thang thuốc lại cho Nguyệt, xong tiếp tục hung hăng đi thẳng vào làng Tía. Người kia đã được đưa đi trót lọt rồi, chúng nó có lật tung cái làng này cũng tìm không ra đâu. 

 

* * *

 

Thầy thuốc nọ họ Phan, tên là Quý Bình, người ở huyện Đông Hưng. Chàng vốn là con nhà thuốc, lại theo anh vào cách mạng từ những ngày đầu nên đã đi qua đủ thứ nơi, tiếp xúc với đủ kiểu bệnh nhân từ phe ta tới phe địch, đi nhiều tới nỗi người ta chẳng rõ chàng ở phe nào.

 

Người con gái nằm trên giường bệnh kia chắc thuộc một tiểu đội nhỏ nhận nhiệm vụ tập kích địch tối ngày hôm qua, chàng nghe nói tiểu đội ấy có năm người, đều là con gái. Cùng là người theo cách mạng chàng nể phục những cô gái này vô cùng, thân là phái yếu lại dám xông pha nguy hiểm chẳng tiếc thân mình. Cô gái bị đạn bắn xuyên vai phải, viên đạn vẫn còn nằm lại ở trên vai, Quý Bình không dám tự mình lấy viên đạn ra chỉ có thể dùng thuốc đắp cầm máu cho em. 

 

Cơn đau từ vai phải làm cô gái nọ giật mình tỉnh giấc, cơn đau nhức nhối như xé rách cả thịt da. Đập vào mắt em là trần nhà gỗ cũ kĩ, mùi thuốc Đông y bao bọc cả căn phòng quấn lấy em lưu luyến nơi đầu mũi. 

 

“Đừng động tay phải nhé, tôi vừa cầm máu lại xong đấy.” 

 

Em nghiêng đầu nhìn chàng trai, gương mặt em tròn mà đôi mắt sáng ngời lóe lên sự cảnh giác vô cùng. Giọng em khàn đi, cổ họng khô khốc đau đến nhăn cả mặt: 

 

“Anh là ai?”

 

Quý Bình ngồi cách em một cái bàn, tay chàng tỉ mẩn chia thuốc sang từng bao giấy, chẳng ngước đầu mà vẫn thấp giọng đáp lời em: “Cô nhìn lại không đoán được như, tôi là thầy thuốc.” 

 

Ý thức của em chỉ dừng lại ở mái chòi rơm đổ nát cạnh ao sen mà thôi, chẳng lẽ người con gái nọ thật sự đã cứu em? Chợt bên kia Quý Bình dừng tay bốc thuốc, chàng ngước mắt nhìn em, con mắt cong cong đọc được ý vị thể hiện trên gương mặt cô nàng.

 

“Tôi là Phan Quý Bình, em trai ông Phan Đỗ Trọng công tác bên quân y. Đừng nhìn tôi thù địch như thế, chúng ta đều là người cùng chung mục đích cả.” 

 

“Sao anh biết tôi là...” 

 

Quý Bình đứng dậy, đứng ở cuối giường nói chuyện với em: “Chẳng phải cô được cô Nguyệt cứu hay sao, cô ấy đòi sống đòi chết chắc chắn với tôi cô là người phe ta, mà đã là người phe mình tôi đâu thể trơ mắt làm ngơ.” 

 

Chàng nhắc cô Nguyệt làm em nhớ tới bóng dáng của người con gái mơ hồ ở trong ánh bình minh, nàng tự xưng là con gái lý trưởng Xuân Thành. Cái tiếng của ông lý xã Xuân Thành thì ai mà chẳng biết, ở cái thời buổi bọn thực dân sơ hở lại vơ vét của cải thì chính lão ta cũng ăn được chẳng bảo là ít. Nguyệt là con gái của lão, cớ sao lại giúp đỡ em làm gì, chẳng lẽ nàng cũng tham gia quân cách mạng đi ngược lại với đấng sinh thành? Như vậy chẳng phải em đã nghi oan cho nàng hay sao. 

 

“Cô Nguyệt... cô ấy đâu rồi thưa anh.” Em ngập ngừng, ánh mắt dáo dác như đang trông tìm. 

 

Quý Bình đỡ em ngồi dậy từ từ sau đó đưa cho em bát nước, chàng nhìn trời đã đổ về tối rồi mới bảo: 

 

“Cô ấy dặn tôi cuối giờ Dậu (2) sẽ tới, nhà ông Lý quản chặt lắm, cô ấy muốn ra ngoài đều phải trốn đi đấy.” 

 

“Cộc cộc cộc” Chỉ ngay sau khi thầy thuốc Quý Bình vừa mới dứt câu đã nghe tiếng gõ cửa vọng vào. 

 

“Chắc là cô Nguyệt đấy, cô đợi tôi một tí.” 

 

Nguyệt mặc quần áo lấm lem đầy đất bùn, mặt bôi quệt tro bếp đen nhẻm, lom khom cứ như bà cụ, tay xách một cái đèn dầu. Thật tình nàng phải canh me lắm mới có thể trốn được ra ngoài, tự dưng hôm nay ông Nghê cho lính canh cửa từ trong ra ngoài nói rằng có cái ông quan nào nào đang ở tạm trong nhà mình, ấy mà cũng may nhờ cái tên quan to ấy nên Nguyệt mới không quá lo bị phát hiện lúc nửa đêm. Mấy tên đó chắc là tìm cô gái nọ, chỉ tiếc cho đám đó là ngươi ta đac được nàng dắt đi an toàn rồi.

 

Khi vào cửa còn phải nhìn ngó xung quanh xem có kẻ nào bám theo hay không, nàng vào nhà đã hỏi ngay: “Cô ấy đã đỡ hơn chưa?” 

 

Quý Bình gật đầu trả lời: “Cô ấy tỉnh rồi, cô đừng lo quá lại sinh bệnh.” 

 

Mùi thuốc Đông y len lỏi vào đầu mũi Nguyệt, nàng trông cái nồi thuốc còn đang sôi sùng sục, lại trông tới người con gái ngồi trên giường bệnh nọ. 

 

“Cô là...” Em nom cách ăn mặc của Nguyệt cũng hay là cô trốn ra ngoài, thân là cành vàng lá ngọc sao lại tự mình chịu khổ nhọc như thế? 

 

Nguyệt ngồi bên giường em nằm, nói: “Vâng, tôi là Như Nguyệt con gái ông lý xã Xuân Thành, cô đã đỡ hơn nhiều chưa?” 

 

“Thưa, tôi đã đỡ nhiều rồi. Cũng nhờ ơn cô cứu mạng, tôi chẳng biết lấy gì báo đáp.” 

 

Nguyệt vội nắm tay em mà rằng: “Ấy nào, tôi nào cần cô phải báo đáp tôi đâu, chỉ cần các cô thuận lợi công tác là tôi được nhờ rồi.” 

 

Giọng điệu nàng chân thành lại tha thiết làm người con gái nọ phải chạnh lòng, chỉ mới vài canh giờ trước thôi em còn hồ nghi phẩm chất nàng, nghi ngờ nàng cùng phe với lũ quan lại xu nịnh kia. 

 

“Tiểu đội các cô có bao nhiêu người, ngoài cô bị thương thế này ra thì những người khác có làm sao không?” Nguyệt hỏi.

 

“Tiểu đội chúng tôi có năm người, tối ấy chúng tôi trà trộn vào bọn ả đào ở khu ăn chơi chúng nó hay lui tới, đang chuẩn bị hành sự thì chị Hoa bị phát hiện nên chúng tôi buộc phải ra tay.” Em dừng lại khẽ buông tiếng thở dài: “Tiếc là thất bại, chị em chúng tôi mỗi người chạy một hướng, tôi không may bị trúng đạn nên hiện giờ cũng chẳng biết an nguy của các chị em như thế nào nữa.” 

 

Giọng em nghe buồn lại thêm cái ý tứ như đang tự trách chính mình. Đột nhiên có một vòng tay ấm áp ôm lấy em rất nhẹ nhàng, hương sen thoang thoảng vương trên áo, bám vào da thịt nàng quấn quýt nơi đầu mũi em. Hương sen át đi mùi thuốc đắng, mùi của súng đạn vẫn luôn ám ảnh người con gái nọ, em nghe nàng nói: 

 

“Không phải lỗi của cô, đừng lấy ấy rồi tự trách mình, cũng xin cô đừng đổ ngã nhé, chúng tôi còn đợi tin quân ta chiến thắng.” 

 

Nguyệt thổi bát cháo Quý Bình vừa mới nấu xong đưa cho em, hành động của nàng nhẹ nhàng đúng chuẩn cô chiêu nhà quyền thế. 

 

“Cô tên gì, đã tưng nao tuổi rồi, trước là người ở đâu?” 

 

Nhà của Quý Bình chẳng còn nhiều gạo nên cũng chỉ có thứ cháo trắng lỏng như nước thế này mà thôi. Bát cháo trắng lỏng tèo tèo được nàng thổi cho nguội bớt mới đưa cho người kia, em nhận lấy bằng tay trái, sau ngập ngừng mãi mới dám trả lời: 

 

“Tôi tên là Diệu Cúc, vào cách mạng năm mười bảy, nay đã là hai mươi, cũng là người ở xã Xuân Thành thưa cô. Nhưng mẹ con tôi đã rời quê xa xứ, nơi đây cũng chỉ là nơi đất quê sinh thành mà thôi.”

 

 Nguyệt sững sờ, em mới mười bảy tuổi đã tham gia cách mạng, ấy chẳng phải tham gia từ những ngày đầu tiên hay sao, cái độ tuổi còn nhỏ những ấy, nàng đã suy nghĩ rất nhiều kể từ khi nhìn thấy em nằm trên giường bệnh, bây giờ thân thế của em không thể lộ diện hay cứ ở mãi nhà của Phan Quý Bình. Nàng cũng không biết em sẽ họp mặt tiểu đội ở đâu, báo tin lành cho tiểu đội em thế nào, Nguyệt hỏi: 

 

“Bây giờ tôi có thể giúp gì cho em không, tôi có thể thay em viết thư báo bình an cho đồng đội. Em cứ nghỉ ngơi ở đây đến khi nào khỏe lại rồi hẵng đi.” 

 

Nghe Nguyệt sửa cách xưng hô một cách đột ngột làm em giật cả mình, trông nàng lại tha thiết hỏi han Diệu Cúc sao lại không xiêu lòng. Em thở dài, tay phải của em không thể cử động mạnh nên cũng chỉ đành nhờ tới cô Nguyệt thôi.

 

* * *

 

Nhớ rằng ta từng nói là

Duyên tơ mảnh tình, cũng là hữu duyên

Lời ra tiếng nói huyên thuyên

Gặp nhau vào buổi, có thuyền dưới trăng. 

 

Đồng đội em vừa báo tin rằng đều đã an toàn về đơn vị, lại còn một cái tin nữa rằng tiểu đội của em được bên trên phân công công tác ở đây. Để dễ bề công tác ở đây em buộc mình phải trà trộn vào đời sống người dân nơi này, dùng cái tên khác để tiện công tác. Nhưng Diệu Cúc không thể cứ ở mãi nhà Quý Bình, thân là con gái lại chung nhà chung nẻo với một người con trai đâu cũng thấy chẳng hay ho gì. Đã là một tuần sau khi em được cứu, đêm nay cô Nguyệt lại đến, nàng còn nói với em một sáng kiến không thể nào phù hợp hơn với nhiệm vụ của em. 

 

Đêm nay trăng khuyết nhưng lại cực kì sáng, sáng vì có một mặt trăng khác đứng trong sân nhà Phan Quý Bình. 

 

“Em có muốn theo hầu tôi không?” Nguyệt cười, nụ cười còn sáng hơn ánh trăng trời. 

 

Nếu đã có duyên gặp gỡ thì chính là ý trời tác thành, Diệu Cúc gật đầu, em đáp lời: “Được như vậy thì tốt quá, tôi cảm ơn cô, được thế cũng tiện cho công tác của tôi quá.” 

 

Nguyệt cười, nói nhỏ với em: “Được giúp các em mới là cái vinh của tôi. Nếu đã như vậy thì em phải đổi tên.” 

 

Diệu Cúc muốn nói với nàng rằng thực ra cái tên Diệu Cúc này chẳng phải tên thật của em, em lấy tên ấy để xưng qua loa với người ngoài mà thôi. Nhưng rồi em lại thấy Nguyệt cười sao thực rạng rỡ, nàng nói: 

 

“Nếu đã theo hầu tôi thì tôi sẽ đặt tên cho em, chúng ta gặp nhau ở ao sen, vậy cứ lấy cái tên Sen nhé.” 

 

Diệu Cúc cũng chẳng biết sao em lại gật đầu, cũng mỉm cười đáp lại người con gái kia. Ừm, từ giờ em gọi là Sen. 

...

 

Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng, mới giờ Mão mà mặt trời đã lên cao ép người dân phải dậy cho sớm mà lao động, nhà lý trưởng cũng thế. Gió mùa hè hiu hiu trông thì mát mẻ nhưng lại mang theo đôi phần cái nóng thổi về, ai cũng khó chịu. 

 

Đã thế đột nhiên hôm nay con gái dẫn một người về nhà, nhất mực muốn nhận làm con hầu bên cạnh mình làm ông Nghê rất bất ngờ. Người con gái nọ áo vải trông thì xộc xệch nhưng lại kín kẽ, hơi có chút bùn đất bẩn tưởi. Phải biết trước nay ông ta có cho người này người kia vào thì nàng cũng chẳng chịu, cứ bảo là không muốn làm khổ người ta. 

 

“Đổi ý rồi à?” Ông lý Nghê ngồi ưỡn mình trên phản gỗ, tay nhấp từng ngụm nước chè lành lạnh, điệu bộ rất ung dung. 

 

Nguyệt đứng nép một góc phản mà rằng: “Vâng thưa thầy, em tên là Sen vốn là người vùng này nhưng mẹ con làm ăn xa xứ. Nay mồ côi thấy thương quá nên con nhận em theo.”

 

Ông Nghê đây chẳng bao giờ để ý tới cái người hầu kẻ hạ trong nhà, mang theo cái dư âm của người mới tỉnh ngủ, ông ta phất tay cứ thế mà đồng ý cho xong chuyện. Bà Nghê cũng chẳng có ý kiến gì, ở cái thời buổi này nhận một người hầu kẻ hạ mà lại qua loa thế này chẳng phải là quá chủ quan hay sao, nhưng Nguyệt vẫn mặc kệ, chỉ cần Sen thuận lợi bước chân vào nhà này là đã được rồi. 

 

Nhưng Nguyệt cũng chẳng biết được rằng mối duyên mờ của nàng và em cũng từ đấy mà ương mầm, đã có một mầm sen được gieo xuống lớp bùn dày, mầm sen chờ ngày vươn lên, một ngày sinh sôi.

_ _ _ _ _ _ _ _

(1) Giờ Ngọ bốn khắc tức là khoảng chừng 12h. Giờ Ngọ tính từ 11:00 đến 13:00, một khắc tương ứng với 15 phút.

(2) Giờ Dậu: Từ 17:00 đến 19:00